VAS là gì trong kế toán? 26 chuẩn mực kế toán Việt Nam

Email: info@ifa.com.vn

Hotline: 0909294209

VAS là gì trong kế toán? 26 chuẩn mực kế toán Việt Nam
26/12/2025 11:16 AM 417 Lượt xem

    Tuân thủ các quy chuẩn kế toán là yếu tố quan trọng để đảm bảo tính minh bạch và hợp pháp trong hoạt động tài chính của các doanh nghiệp. Tại Việt Nam, VAS (Vietnam Accounting Standards) đóng vai trò chủ chốt trong việc quy định cách thức ghi nhận và trình bày các giao dịch tài chính. Vậy, VAS là gì trong kế toán và tại sao hệ thống chuẩn mực này lại quan trọng đối với doanh nghiệp? Hãy cùng khám phá về VAS và các chuẩn mực kế toán Việt Nam trong bài viết này của IFA.

    VAS là gì trong kế toán?

    VAS là viết tắt của Vietnam Accounting Standards. Đây là hệ thống các chuẩn mực kế toán được Bộ Tài chính Việt Nam ban hành. Mục tiêu của VAS là thiết lập một bộ quy tắc thống nhất về cách thức ghi nhận và trình bày các giao dịch tài chính trong các báo cáo kế toán của doanh nghiệp tại Việt Nam.

    Hệ thống này bao gồm các quy định chi tiết về việc ghi nhận tài sản, nợ phải trả, doanh thu, chi phí, và các khoản mục khác trong báo cáo tài chính. Việc áp dụng VAS kế toán giúp các doanh nghiệp đảm bảo tính minh bạch, chính xác và hợp pháp trong các hoạt động tài chính, đồng thời đáp ứng yêu cầu pháp lý của Việt Nam.

    VAS là gì trong kế toán?

    Vai trò của VAS kế toán

    VAS kế toán có vai trò quan trọng trong việc chuẩn hóa và minh bạch hóa báo cáo tài chính của các doanh nghiệp tại Việt Nam. Hệ thống này giúp:

    • Đảm bảo tính minh bạch: VAS giúp các doanh nghiệp trình bày báo cáo tài chính chính xác và thống nhất, tạo niềm tin với đối tác và nhà đầu tư.
    • Tuân thủ pháp lý: Các chuẩn mực này giúp doanh nghiệp tuân thủ các yêu cầu pháp lý của Việt Nam, tránh rủi ro pháp lý.
    • Hỗ trợ quyết định kinh doanh: VAS cung cấp công cụ để doanh nghiệp quản lý tài chính hiệu quả, từ đó hỗ trợ việc ra quyết định hợp lý.
    • Tăng khả năng so sánh: Việc áp dụng chuẩn mực chung giúp so sánh báo cáo tài chính giữa các doanh nghiệp trở nên dễ dàng và công bằng.

    Vai trò của VAS kế toán

    Hệ thống 26 chuẩn mực kế toán tại Việt Nam

    Hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam (VAS) bao gồm 26 chuẩn mực được Bộ Tài chính ban hành qua nhiều đợt, nhằm tạo ra các quy tắc thống nhất cho việc ghi nhận và trình bày các giao dịch tài chính tại các doanh nghiệp. Dưới đây là danh sách chi tiết các chuẩn mực kế toán VAS:

    Đợt 1 - Quyết định 149/2001/QĐ-BTC

    Bộ Tài chính công bố bốn (04) chuẩn mực kế toán Việt Nam, bao gồm:

    1. Chuẩn mực số 02 - Hàng tồn kho
    2. Chuẩn mực số 03 - Tài sản cố định hữu hình
    3. Chuẩn mực số 04 - Tài sản cố định vô hình
    4. Chuẩn mực số 14 - Doanh thu và thu nhập khác

    Đợt 2 - Quyết định 165/2002/QĐ-BTC

    Bộ Tài chính công bố sáu (06) chuẩn mực kế toán Việt Nam, bao gồm:

    1. Chuẩn mực số 01 - Chuẩn mực chung
    2. Chuẩn mực số 06 - Thuê tài sản
    3. Chuẩn mực số 10 - Ảnh hưởng của việc thay đổi tỷ giá hối đoái
    4. Chuẩn mực số 15 - Hợp đồng xây dựng
    5. Chuẩn mực số 16 - Chi phí đi vay
    6. Chuẩn mực số 24 - Báo cáo lưu chuyển tiền tệ

    Đợt 2 - Quyết định 165/2002/QĐ-BTC

    Đợt 3 - Quyết định 234/2003/QĐ-BTC

    Bộ Tài chính công bố sáu (06) chuẩn mực kế toán Việt Nam, bao gồm:

    1. Chuẩn mực số 05 - Bất động sản đầu tư
    2. Chuẩn mực số 07 - Kế toán các khoản đầu tư vào công ty liên kết
    3. Chuẩn mực số 08 - Thông tin tài chính về những khoản vốn góp liên doanh
    4. Chuẩn mực số 21 - Trình bày báo cáo tài chính
    5. Chuẩn mực số 25 - Báo cáo tài chính hợp nhất và kế toán khoản đầu tư vào công ty con
    6. Chuẩn mực số 26 - Thông tin về các bên liên quan

    Đợt 4 - Quyết định 12/2005/QĐ-BTC

    Bộ Tài chính công bố sáu (06) chuẩn mực kế toán Việt Nam, bao gồm:

    1. Chuẩn mực số 17 - Thuế thu nhập doanh nghiệp
    2. Chuẩn mực số 22 - Trình bày bổ sung báo cáo tài chính của các ngân hàng và tổ chức tài chính tương tự
    3. Chuẩn mực số 23 - Các sự kiện phát sinh sau ngày kết thúc kỳ kế toán năm
    4. Chuẩn mực số 27 - Báo cáo tài chính giữa niên độ
    5. Chuẩn mực số 28 - Báo cáo bộ phận
    6. Chuẩn mực số 29 - Thay đổi chính sách kế toán, ước tính kế toán và các sai sót

    Đợt 4 - Quyết định 12/2005/QĐ-BTC

    Đợt 5 - Quyết định 100/2005/QĐ-BTC

    Bộ Tài chính công bố bốn (04) chuẩn mực kế toán Việt Nam, bao gồm:

    1. Chuẩn mực số 11 - Hợp nhất kinh doanh
    2. Chuẩn mực số 18 - Các khoản dự phòng, tài sản và nợ tiềm tàng
    3. Chuẩn mực số 19 - Hợp đồng bảo hiểm
    4. Chuẩn mực số 30 - Lãi trên cổ phiếu

    So sánh sự khác biệt giữa VAS và IFRS

    Chuẩn mực kế toán Việt Nam (VAS) được xây dựng dựa trên việc tham khảo các chuẩn mực báo cáo tài chính IFRS đã có từ trước năm 2003. Tuy nhiên, kể từ đó, nhiều chuẩn mực IFRS đã được cập nhật và bổ sung, tạo ra sự khác biệt giữa hai hệ thống này. Dưới đây là bảng so sánh các sự khác biệt chủ yếu giữa IFRS và VAS:

    Tiêu chí

    Chuẩn mực kế toán Việt Nam (VAS)

    Chuẩn mực kế toán quốc tế (IFRS)

    Phạm vi áp dụng

    Chủ yếu áp dụng cho các doanh nghiệp tại Việt Nam

    Áp dụng cho các quốc gia trên toàn cầu

    Cơ sở phát triển

    Được xây dựng từ các chuẩn mực quốc tế, nhưng có sự điều chỉnh để phù hợp với thực tế Việt Nam

    Được xây dựng và phát triển bởi Ủy ban Chuẩn mực Kế toán Quốc tế (IASB)

    Nguyên tắc

    Dựa trên các quy tắc (rule-based)

    Dựa trên các nguyên tắc (principle-based)

    Quy định về báo cáo tài chính

    Tập trung vào các quy định báo cáo tài chính cụ thể cho doanh nghiệp Việt Nam

    Đưa ra nguyên tắc tổng quát và yêu cầu minh bạch cao hơn trong việc trình bày báo cáo tài chính

    Khái niệm về giá trị hợp lý (Fair Value)

    Còn hạn chế trong việc áp dụng giá trị hợp lý, chủ yếu sử dụng phương pháp giá trị ghi sổ

    Áp dụng giá trị hợp lý rộng rãi, đặc biệt đối với các công cụ tài chính và tài sản vô hình

    Đánh giá tài sản và nợ phải trả

    Tài sản và nợ phải trả chủ yếu được ghi nhận theo giá gốc

    Sử dụng giá trị hợp lý hoặc giá trị hiện tại để ghi nhận tài sản và nợ phải trả

    Phương pháp kế toán cho các hợp đồng dài hạn

    Được quy định cụ thể nhưng còn hạn chế, ví dụ như hợp đồng xây dựng

    Các chuẩn mực quốc tế như IFRS 15 yêu cầu phải ghi nhận theo nguyên tắc hoàn thành dần dần hoặc theo giá trị hiện tại

    Điều chỉnh trong báo cáo tài chính

    Các thay đổi trong báo cáo tài chính thường được công nhận trong kỳ báo cáo tiếp theo

    Thường xuyên yêu cầu điều chỉnh ngay trong kỳ báo cáo hiện tại khi có sự thay đổi về điều kiện hoặc giả định cơ bản

    Kiểm soát chất lượng báo cáo tài chính

    Có sự giám sát và kiểm tra từ cơ quan chức năng tại Việt Nam

    Các tổ chức quốc tế như IASB và các cơ quan kiểm toán quốc gia thực hiện giám sát chất lượng báo cáo tài chính

    Ứng dụng công nghệ

    Ứng dụng công nghệ trong kế toán đang được thúc đẩy, nhưng chưa hoàn toàn phổ biến

    Các quy định trong IFRS khuyến khích ứng dụng công nghệ và số hóa trong báo cáo tài chính

    Kết luận

    VAS là gì trong kế toán? Hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam (VAS) đóng vai trò quan trọng trong việc chuẩn hóa công tác kế toán tại các doanh nghiệp Việt Nam. VAS được xây dựng dựa trên các chuẩn mực quốc tế, nhưng đã được điều chỉnh để phù hợp với đặc thù kinh tế và pháp lý của Việt Nam. Tuy có sự khác biệt với IFRS, VAS vẫn giúp đảm bảo tính minh bạch, hợp pháp và chính xác trong báo cáo tài chính của doanh nghiệp.

    Hiểu rõ về các chuẩn mực kế toán này là cần thiết đối với mọi doanh nghiệp, đặc biệt là khi muốn nâng cao hiệu quả quản lý tài chính và tạo sự tin tưởng từ đối tác, nhà đầu tư. Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về VAS kế toán hoặc cần được tư vấn thiết lập hệ thống kế toán, đừng ngần ngại Liên hệ IFA để được hỗ trợ chi tiết.

    Công ty TNHH Kiểm Toán Tư Vấn IFA

    • Trụ sở chính: Tầng 2, Tòa nhà Minh Khang, 120A Trần Kế Xương, Phường Cầu Kiệu, TP. HCM
    • Văn phòng TPHCM: 33 Đặng Thùy Trâm, Phường Bình Lợi Trung, TP.HCM, Việt Nam
      • Email: info@ifa.com.vn 
      • Hotline: 0909.294.209 – (028) 3622 2162
    • Văn phòng Hà Nội: Tầng 3, 202 Khương Đình, phường Khương Đình, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
      • Hotline: 0909.294.209 - (024).3209 9066
      • Email: hanoi@ifa.com.vn 
    • Website: Ifa.com.vn
    • Fanpage: https://www.facebook.com/kiemtoanifa
    • X: https://x.com/kiemtoanifa
    Zalo
    Hotline

    Báo Giá